ABD’li yetkiliden imzalanma aşamasına gelen ABD-İran anlaşmasının detayları: Bölgede uzun vadeli bir barışı garanti ediyor”

AA

Oluşturulma Tarihi: Haziran 13, 2026 00:13

ABD’li üst düzey bir yetkili, ülkesi ile İran arasındaki anlaşmada sona gelindiğini belirterek anlaşma ile İran’ın nükleer programının tasfiye edileceğini ve elindeki zenginleştirilmiş uranyumun kendilerine iletileceğini açıkladı.

ABD’li yetkili, düzenlediği telekonferansta basın mensuplarının sorularını yanıtladı. İran’la anlaşmada artık son aşamaya gelindiğini vurgulayan yetkili, şunları kaydetti:

“Bu anlaşmayı önümüzdeki birkaç gün içinde imzalamayı bekliyoruz. Size kesin bir tarih veremem ancak bir tahminde bulunmam gerekirse bu sabah yüzde 75 derdim. Şu anda bu oran muhtemelen yüzde 80 ya da yüzde 85 civarında, ancak yüzde 100 değil çünkü sistemleri oldukça karmaşık.”

ABD Başkanı Donald Trump’ın İran’la anlaşmaya ilişkin kamuoyuna verdiği sözlerin bu anlaşmayla yerine getirildiğini ve Amerikan halkının anlaşmadan mutlu olacağına inandıklarını belirten yetkili, bu yolla İran’ın nükleer silah sahibi olmayacağının altını çizdi.

ANLAŞMAYLA SAĞLANACAK 4 TEMEL HEDEF

Söz konusu anlaşmayla ABD’nin temel önceliklerinin büyük oranda yerine getirildiğini vurgulayan yetkili, anlaşmayla öne çıkan dört başlığı şu şekilde özetledi:

“Bu anlaşmanın sağladığı sonuçlar şunlar: Birincisi, Hürmüz Boğazı yeniden açılıyor ve (ABD’nin İran’a yönelik) ablukayı kaldırıyor. İkincisi, İran’ın nükleer programının tasfiyesini sağlıyor. Üçüncüsü, ABD’nin (İran’daki) zenginleştirilmiş materyali (uranyum) almasına yol açıyor. Dördüncüsü, anlaşma bölgede uzun vadeli bir barışı garanti ediyor.”

Yetkili, anlaşma çerçevesinde İran’daki zenginleştirilmiş uranyumun yerinde imha edilip daha sonra ülke dışına çıkarılmasının öngörüldüğünü belirtti.

İRAN ÜZERİNDEKİ YAPTIRIMLARIN KALDIRILMASI ÖNGÖRÜLÜYOR

Üst düzey yetkili, İran’ın anlaşmaya uyması halinde bu ülkeye yönelik ekonomik kısıtlamalardan büyük ölçüde kurtulacağını ifade ederek İran’ın bu yolla “dünya ekonomisine yeniden entegre olabileceğini” belirtti.

“Terörizmin en büyük destekçisi olmak yerine normal bir ülke gibi davranmaları karşılığında bu şekilde ödüllendirilecekler.” diyen yetkili, anlaşmanın İran halkına fayda sağlayacağına inandıklarını söyledi.

İran’daki bazı “şahin” kesimlerin ABD ile anlaşmaya karşı çıktıklarını ancak yönetimdeki önemli kesimlerin anlaşmaya olumlu yaklaştıklarını ifade eden yetkili, günün sonunda bu anlaşmayla İran halkının ekonomik olarak daha iyi bir duruma gelmesini beklediklerini söyledi.

Anlaşma imzalanınca İran’a milyarlarca dolar nakit girişi sağlanacağı yönündeki haberlerin gerçeği yansıtmadığını vurgulayan yetkili, anlaşmadaki ilgili süreçlerin tamamlanmasıyla zaman içinde yaptırımların kaldırılacağını kaydetti.

İran’ın ekonomik avantajlardan yararlanabilmesinin göstereceği performansa bağlı olduğunu söyleyen ABD’li yetkili, “Varlıkların dondurulmasının kaldırılması, bankalar ve yaptırımların hafifletilmesi gibi konuları içeren avantajlara erişmeleri için, anlaşmanın kendilerine düşen kısmını tam anlamıyla yerine getirmeleri gerekiyor. Dolayısıyla İranlılar ne kadar çok yükümlülüklerini yerine getirirlerse, o kadar çok fayda elde ederler.” diye konuştu.

İSRAİL DE ANLAŞMA SÜRECİNİN PARÇASI

Başta İsrail olmak üzere bölgedeki ilgili ülkelerin bu sürece katıldığını ve anlaşmaya uygun hareket etmelerini beklediklerini söyleyen yetkili, “Tüm müttefiklerimizin, İsraillilerin ve Körfez ülkelerinin bu girişime katılacağından oldukça eminiz.” değerlendirmesini yaptı.

Söz konusu anlaşmanın “Orta Doğu’da kapsamlı bir barış sürecinin” önünü açacağını düşündüklerini kaydeden yetkili, İsrail’in Lübnan’a yönelik saldırılarının sürece zarar vermemesini arzu ettiklerini söyledi.

Yetkili, “Bu (anlaşma), onların (İsrail’in) meşru müdafaa hakkından vazgeçecekleri anlamına gelmez. Eğer İranlılar yükümlülüklerini yerine getirmezlerse, İsraillilerin buna karşılık vermemesini beklerim. Dolayısıyla herkesin şu anki durumdan memnun olduğuna ve bunu tamamlayabileceğimize eminiz.” şeklinde konuştu.